Ters Ozmos Yöntemiyle Deniz Suyundan Üretilen Tatlı Suda Bor Düzeyinin İncelenmesi

N. Kabay1, E. Güler1, Ö. Arar2, J.Piekacz1, D. Özakdağ2, M. Arda2, H. Köseoğlu3
M. Kitiş3, M. Yüksel1
1Ege Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Kimya Mühendisliği Bölümü, İzmir
2Ege Üniversitesi, Fen Fakültesi, Kimya Bölümü, İzmir
3Süleyman Demirel Üniversitesi, Mühendislik-Mimarlık Fakültesi, Çevre Mühendisliği Bölümü, Isparta
nalan.kabay @ege.edu.tr, gulerenver @gmail.com, ozgur.arar @ege.edu.tr, dozakdag @gmail.com,
muserref.arda @ege.edu.tr, hasank @mmf.sdu.edu.tr, mkitis @mmf.sdu.edu.tr, mithat.yuksel @ege.edu.tr

ÖZET: Deniz suyundan tatlı su üretimi için en yaygın kullanılan yöntem, ters ozmos (RO) yöntemidir. Deniz suyundaki bor derişimi 4-5 mg/L olup, içme sularında izin verilen en yüksek bor derişimi 0.3 mg/L düzeyindedir.

Sulama sularında bor derişimi 1 mg/L’nin üzerinde olduğunda; bor bazı bitkilerin gelişimini olumsuz yönde etkilemektedir.

Bu çalışmada, İzmir-Urla’da kurulmuş olan ters ozmos sistemiyle deniz suyundan üretilen tatlı suda bor düzeyi incelenmiştir.

Sabit basınç altında (55 bar) ve farklı sıcaklık değerlerinde (14-30°C), bor giderim oranları incelenmiştir.

Sıcaklık azaldıkça bor gideriminin arttığı ve bu giderimin %70-80 düzeylerinde olduğu tespit edilmiştir. Üründeki bor miktarı 1-2 mg/L olarak bulunmuştur.

Sodyum Perborat İle Zeytin Karasuyunun Fotolitik Arıtımı

M. Uğurlu, M. A. Özler
Muğla Üniversitesi fen Edebiyat fakültesi Kimya bölümü MUĞLA
mnazlican @hotmail.com, maliozler @hotmail.com

ÖZET : Günümüzde, zeytinyağı üretimi için bol miktarda su kullanılmakta ve buna bağlı olarak aşırı miktarda karasu olarak adlandırılan atık su oluşmaktadır. Kendine özgü mor ve siyah rengi son derece rahatsız edici bir görüntü sergilemekte ve deşarj edildiği ortamlarda yüzeyi kaplayarak canlılar için gerekli olan oksijen alış verişini engellemektedir. Sunulan çalışmada; beyazlatma özelliğine sahip sodyum perborat ile zeytin karasuyunun fotolitik arıtımı amaçlandı. fotokatalitik deneylerde zamanla önemli oranda renk gideriminin sağlanabileceği görüldü. Örneğin, fenol konsantrasyonunun 1. gün sonunda 108.9mg/L den 3.86mg/L’ye düşerken, renk değişimleri açısından ise absorbans şiddetinin 1,3’ten 0,2’ye düştüğü görüldü. Ayrıca, direk UV, karıştırma hızı, süspansiyon pH’sı, ortamın sıcaklığı, perborat miktarı, ozon ve oksijen verme gibi parametrelerin etkisi incelendiğinde verimin daha da artacağı düşünülmektedir.

Bor Giderimi İçin Monodispers Partikül Bazlı Sorbent Geliştirilmesi

E. Orhan1, M. Arda1, N. Kabay2*
A. Tuncel3*
1Ege Üniversitesi, Fen Fakültesi, Kimya Bölümü, İzmir
2*Ege Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Kimya Mühendisliği Bölümü, İzmir
3*Hacettepe Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Kimya Mühendisliği Bölümü, Ankara
evrim.orhan.ege @gmail.com, muserref.arda @ege.edu.tr, nalan.kabay @ege.edu.tr, atuncel @hacettepe.edu.tr

ÖZET: İçme sularından bor giderimi için kullanılan farklı yöntemler arasında, bor seçimli iyon değiştirici reçinelerle yapılan ayırma işlemi en etkili yöntemlerden biridir. Bu çalışmada, ticari bor seçimli reçinelere alternatif oluşturabilecek, monodispers yapıda bor seçimli sorbentlerin hazırlanması ve bor gideriminde kullanılması hedeflenmiştir.

Bu amaçla, monodispers ve gözenekli yapıya sahip bor iyonuna seçimli sorbentler, çok basamaklı mikrosüspansiyon polimerizasyonu yöntemiyle sentezlenmişlerdir. Böylece yüzey alanı yüksek ve bor iyonuna seçimli ligand yoğunluğu fazla olan sorbentler üretilmiştir.

Elde edilen yapılardan ilki, hidrofilik özelliğe sahip olan glisidil metakrilat-etilen dimetakrilat (GMA-EDM) kopolimeridir. Poli(GMA-EDM) partiküller, yapılarında mevcut epoksi grupları kullanılarak bora seçimli ligandlar ile türevlendirilmiştir.

İkinci grupta ise monodispers-gözenekli partiküller, hidrofobik 4- klorometilstiren-divinilbenzen kopolimeri formunda elde edilmiştir. Bu partiküllere bor iyonuna seçimli diol grupları içeren ligandların bağlanması klorometil grupları üzerinden sağlanmıştır. Sentezlenen sorbentlerin bor giderim performansları, bor içeren model çözeltiler kullanılarak incelenmiştir.

Atık Sulardaki Bor Bileşiklerinin Atık Kalsiyum Klorür Çözeltisi ve Atık Uçucu Küller ile Giderilmesi

M.Işık, M.Kadiri, G.Kendir, E.Öztermiyeci, I.Ay
TED İstanbul Koleji Vakfı Özel Lisesi, 34800 Beykoz-İstanbul
mehtapyaz @hotmail.com, M_k_minerva91 @hotmail.com, gulsaho @tedistanbul.k12.tr,
esrao @tedistanbul.k12.tr, itira @tedistanbul.k12.tr

ÖZET: Çalışmanın amacı Bandırma Bor ve Asit Fabrikaları atık suyundaki toksik bor bileşiklerinin Mersin Soda Sanayisi atığı olan kalsiyum klorürlü çözelti ve Termik Santral uçucu külleri ile giderilerek Marmara Denizi’nin kirlenmesini ve canlılara zarar vermesini engellemektir. Bor canlıların yaşamı için gerekli olmakla birlikte fazlası toksik etki yapmaktadır.

Derin deniz deşarjında atık sulardaki bor miktarının sınır değeri kimyasal bor bileşikleri üreten fabrikaların atık suları için 50 ppm olarak verilmektedir. Bu çalışmada fabrika atık suyundaki borun atık CaCl2 çözeltisi ile çöktürülmesi için gerekli optimum koşullar ve termik santral küllerinin bor tutma kapasitesi saptandı. Deneyler sonucunda bor derişimi 3220 ppm olan atık çözeltiye oda sıcaklığında pH = 9,7 de hacimce 4/1 oranında atık CaCl2 çözeltisi katılıp 1 saat karıştırıldığında bor derişiminin 800 ppm değerine düştüğü görüldü. Bu çözelti 4/1 oranında Soma uçucu külü ile 6 saat karıştırıldığında bor miktarı 542 ppm değerine, bu işlem iki kez art arda uygulandığında ise 151 ppm değerine indirilebildi.